آکادمی کنکور-به نام خدا


جهان اجتماعی

(دنیای گستردۀ ما)


علوم انسانی-علوم اجتماعی-جهان اجتماعی

پیش نیاز

 متن درس

 خلاصۀ درس

تکمیل کنید

علوم اجتماعی دهم - درس سوم علوم اجتماعی دهم - جزوۀ علوم اجتماعی دهمتحلیل و ارتباط

آکادمی کنکور-علوم اجتماعی دهم-پیش نیاز - جزوه علوم اجتماعی دهم

مباحث اصلی درس

مبحث اصلی : در این درس با مفهوم جهان اجتماعی و گسترۀ آن آشنا می‌شویم. و همچنین یاد می‌گیریم که جهان اجتماعی چگونه تداوم پیدا می‌کند و در چه صورتی تغییر می‌یابد و دگرگون می‌شود.

مقایسه جهان اجتماعی با موجودات شناخته شده دیگر، مانند موجود زنده، و آشکار شدن شباهت و تفاوت آن‌ها

ارتباط پدیده‌های جهان طبیعی مانند : زلزله و خشکسالی با جهان اجتماعی

ارتباط پدیده‌های ماورای طبیعی مانند : فرشتگان با جهان اجتماعی

همچنین برای یادگیری خوب‌تر درس نکاتی اضافه‌تر و فراتر از کتاب را برای شما عزیزان، آورده‌ایم، که برای یادگیری درس و پاسخگویی به سؤالات کنکور الزامی است.

مقدمه : شما در درس ریاضی با مجموعه اعداد طبیعی آشنا شده‌اید، و می‌دانید این مجموعه، شامل اعدادی می‌شود که برای شمارش به کار می‌روند.

مجموعه مانند یک دایره است، و اعضای آن درون (داخل دایره) و اعضایی که جزو آن نیستند، بیرون از آن قرار می‌گیرند. اگر مجموعه‌ای، بسیار بزرگ باشد می‌توان آن را جهان نامید. مجموعۀ بزرگ و یا جهان محدوده‌ای است، که پدیده‌هایی را داخل خود جای می‌دهد.

جهان اسلام، غرب و . . . به این علت جهان نامیده می‌شوند، که مجموعه‌های بزرگی هستند و پدیده‌های فراوانی را داخل خود جای می‌دهند.

جهان اجتماعی نیز پدیده‌ها و اعضایی دارد، که درون او جای می‌گیرند، و این جهان هر چه پدیده‌های بیشتری را داخل خود جای دهد، طبیعتا گسترده‌تر می‌شود.

برای شناخت بهتر جهان اجتماعی، آن را با موجودات آشنای (شناخته شده) دیگر مانند موجود زنده مقایسه می‌کنیم و در این مقایسه، شباهت‌ها و تفاوت‌های آن‌ها با یکدیگر آشکار می‌شود. و از این مقایسه تصویر بهتری از جهان اجتماعی به دست می‌آوریم که باعث می‌شود، جهان اجتماعی را بهتر بشناسیم.

جهان اجتماعی نیز دارای جانی است، که برای تداوم باید آن را انتقال دهد، اگر جهان اجتماعی نتواند جان خود را انتقال دهد، فرو می‌ریزد و تغییراتی در آن به وجود می‌آید و جهان اجتماعی جدیدی متناسب با آن تغییرات پدید می‌آید.

موجودات زنده در طول زمان از طریق زاد و ولد، زندگی خود را در طول زمان تداوم می‌بخشند. جهان اجتماعی نیز دارای جانی است، که برای زنده ماندن باید آن را انتقال داد.

جهان اجتماعی با جهان طبیعی و ماورای طبیعی ارتباط دارد، و این جهان‌ها بر هم تاثیرات تعیین‌کننده‌ای دارند. همانطور که کنش‌های اجتماعی انسان بر محیط زیست اثر می‌گذارد، شرایط جهان طبیعی، نیز بر جهان اجتماعی تاثیرات تعیین‌کننده‌ای دارد. همانطور که می‌دانید، در شرایط مختلف جغرافیایی فرهنگ‌های مختلفی به وجود می‌آید.


آکادمی کنکور-علوم اجتماعی دهم - کنکور علوم اجتماعی-متن درس - درس سوم علوم اجتماعی دهم

  شما عضوی از جهان اجتماعی هستید و در جهان اجتماعی نقش‌های مختلفی را بر عهده دارید، چگونه نظم جهان اجتماعی رعایت می‌شود و شما و دیگرا می‌توانید در جهان اجتماعی نقش‌های خود را بدون هیچگونه مشکلی عملی سازید؟

                                                                                                                                                                آکادمی - کنکور - درس سوم علوم اجتماعی - جهان اجتماعی - اعضای جهان اجتماعی - تست علوم اجتماعی  آکادمی - کنکور - درس سوم علوم اجتماعی - جهان اجتماعی - اعضای جهان اجتماعی - تست علوم اجتماعی            

جهان اجتماعی

علوم اجتماعی دهم-سوال منظور از جهان اجتماعی چیست؟

دایره‌ای را در ذهن خود مجسم کنید، سپس اعداد شمارشی را درون آن بگذارید، این دایره، مجموعۀ اعداد طبیعی می‌شود.

حال اگر این مجموعه (دایره) گسترده‌تر شود، می‌توان آن را جهان نامید؛ نتیجه : جهان اجتماعی، مجموعه‌ای (دایره‌ای) بسیار بزرگ است، که پدیده‌هایی (پدیده‌های اجتماعی، طبیعی و ماورای طبیعی) را درون خود جای می‌دهد. که در ادامه اشاره می‌کنیم، غیر از شامل شدن پدیده‌های اجتماعی چگونه پدیده‌های طبیعی و ماورای طبیعی را درون خود جای می‌دهد و گسترده‌تر می‌شود.

مقایسۀ جهان اجتماعی با موجود زنده

 

تشابه

موجود زنده : از اعضای مختلفی مانند : گیاه (ریشه، ساقه و برگ) و بدن انسان (قلب، مغز، دست) و این اعضا در ارتباط با هم از نوعی نظم برخوردارند.

جهان اجتماعی : مانند یک موجود زنده اعضای مختلفی (آرمان، ارزش، بانک، هنجار، کشاورز، دانش‌آموز، معلم، خانواده) دارد، و این اعضا در ارتباط با هم از نوعی نظم برخوردارند. نظم از ویژگی‌های مهم جهان اجتماعی است.

تفاوت

 

موجود زنده :

1 . عضویت موجودات زنده و نظم آن‌ها تکوینی است؛ یعنی بر اساس آگاهی و اراده اعضا به وجود نمی‌آیند، و به همین دلیل با اراده اعضا تغییر نمی‌کنند.

2 طول عمر معینی دارد.

3 از طریق زاد و ولد زندگی خود را در طول زمان تداوم می‌بخشند.

4 . ویژگی‌های آن مانند : رنگ، جنس، قد و . . . از طریق وراثت از نسلی به نسل دیگر منتقل می‌شود.

جهان اجتماعی :

1 . عضویت در جهان اجتماعی و نظم میان اعضای آن، با اراده و آگاهی انسان تعریف می‌شود، و با قرارداد آن‌ها به وجود می‌آید.

2 طول عمر معینی ندارد.

3 از طریق انتقال فرهنگ (آگاهی و شناخت مشترک) خود از نسلی به نسل دیگر تداوم می‌یابد.

4 فرهنگ از طریق وراثت منتقل نمی‌شود بلکه از طریق آموزش از نسلی به نسل دیگر انتقال می‌یابد.

نکته ترکیبی : در درس اول اشاره کردیم که کارهای موجودات دیگر غیر از انسان، طبیعی است. طبیعی و تکوینی را می‌توان بجای همدیگر به کار ‌برد، پس از اشتباه بپرهیزید. یعنی به طور خلاصه هر چیزی را که انسان به وجود نیاورده است، جزو عالم تکوینی است؛ برای مثال : بانک یک پدیدۀ اجتماعی است، ولی کوه یکی پدیدۀ تکوینی و مربوط به جهان طبیعی است.

آگاهی و شناخت مشترک (فرهنگ)

علوم اجتماعی دهم-سوال چرا می‌گویند، که جهان اجتماعی شبیه بازی گروهی است؟

یک بازی گروهی مثل فوتبال را در نظر بگیرید، در بازی فوتبال اعضای مختلفی حضور دارند، مانند : بازیکنان، داور، تماشاگران و حتی در بین بازیکنان دروازبانان و بازیکنانی، که هر کدام در پست خود مستقر هستند. عضویت و نقش هر بازیکن تعریف یا پذیرفته شده است، و تمامی افرادی که گفتیم، نسبت به عضویت و نقش خود و نقش دیگران آگاهی و شناخت دارند، بازی فوتبال با این مجموعه شناخت‌ها انجام می‌شود.

جهان اجتماعی : کشاورز، دانش‌آموز، معلم، نهادهایی مانند : آموزش و پرورش، خانواده، اقتصاد و . . . هر کدام اعضای جهان اجتماعی هستند. و هنگامی که این اعضا عضویت در جهان اجتماعی را پذیرفتند، به آن راه می‌یابند و و نقشی را برعهده می‌گیرند، و متناسب با نقش خود از حقوق و تکالیف برخوردار می‌شوند، و هم خود و هم دیگران از این عضویت و حقوق و تکالیف آگاهی دارند.

نتیجه‌گیری :

جهان اجتماعی و نظم آن تکوینی (بدون آگاهی و اراده انسان) نیست، بلکه اعتباری است. یعنی با آگاهی و اراده انسان‌ها شکل می‌گیرد. همچنین آگاهی و شناختی که جهان اجتماعی بر اساس آن شکل می‌گیرد، یک آگاهی فردی نیست، بلکه نوعی آگاهی مشترک و عمومی است.

علوم اجتماعی دهم-سوال این آگاهی مشترکی که جهان اجتماعی بر اساس آن شکل می‌گیرد، چه نام دارد؟

فرهنگ

نکته : علت تفاوت فرهنگ‌های مختلف با یکدیگر این است، که فرهنگ پدیده‌ای آموختنی است.

تست سراسری خارج 92 : مهم‌ترین و اصلی‌ترین تفاوت موجود زنده با جهان اجتماعی این است که . . . اعضای جهان اجتماعی . . . نیست بلکه با . . . انسان‌ها تعریف می‌شود و با . . . انسان‌ها به وجود می‌آید.

1 .  نظم و چینش – طبیعی و تکوینی – اراده و آگاهی – قرارداد و اعتبار

2 . کنش اجتماعی – تکوینی و ارادی – عضویت و پذیرش نقش – آگاهی فردی

3 . نظم و چینش – غیر طبیعی و غیر ارادی – آگاهی فردی و خصوصی – قرارداد و اعتبار

4 . کنش اجتماعی – طبیعی و تکوینی – آگاهی فردی و عمومی – عضویت و پذیرش نقش

پاسخ : عضویت و نظم و چینش اعضای جهان اجتماعی تکوینی (بدون آگاهی و اراده انسان) نیست، بلکه عضویت در جهان اجتماعی و نظم و چینش میان اعضای آن، با اراده و آگاهی انسان‌ها تعریف می‌شود، و با قرارداد و اعتبار انسان به وجود می‌آید. پس هرجا تکوینی دیدید مربوط به تمامی پدیده‌هایی است، که در جهان هستی وجود دارند، اما انسان آن‌ها را به وجود نیاورده است، و هر جا که پدیده‌ای با اراده و آگاهی انسان به وجود آمده بود مربوط به جهان تکوینی است. ارادی و اعتباری و آگاهی بود، مربوط به جهان اجتماعی است. (گزینه صحیح 1)

پاسخ : شما ابتدا عضو مدرسه‌ای می‌شوید و پس از آن نقشی را برعهده می‌گیرید، به نام دانش‌آموز و از حقوق و تکالیفی به تبع نقش خود (در اینجا دانش‌آموزی) برخوردار می‌شوید. شما نسبت به نقش خود که برای شما حقوق و تکالیفی را فراهم آورده آگاهی دارید و دیگران نیز نسبت به نقش شما و خود و حقوق و تکالیف یکدیگر آگاهی دارند. این آگاهی مشترک که نسبت به حقوق و وظایف خود و دیگران در جهان اجتماعی وجود دارد، فرهنگ نامیده می‌شود. پس افراد به این دلیل می‌توانند، نقش‌ها و وظایف خود را در جامعه انجام دهند، که نسبت به تکالیف و حقوق خود و دیگران آگاهی دارند.


وقتی از فردی می‌پرسیم، که گسترۀ جهان اجتماعی چیست؟ او چگونه باید این مفهوم را تعریف کند؟

آکادمی کنکور - علوم اجتماعی دهم - جزوه علوم اجتماعی دهم - تست علوم اجتماعی دهم

گسترۀ جهان اجتماعی

علوم اجتماعی دهم-سوال گسترۀ جهان اجتماعی (یعنی پدیده‌هایی که درون جهان اجتماعی قرار می‌گیرند.) را مشخص سازید؟

  پدیده‌های اجتماعی :

قبلا اشاره کردیم که پدیده‌های اجتماعی به جهان اجتماعی تعلق دارند. مانند : خانواده، امنیت، صلح و . . . محصول کنش‌های اجتماعی انسان و همۀ آن‌ها جزو پدیده‌های جهان اجتماعی هستند.

  پدیده‌های جهان طبیعی :

الف) زلزله و خشکسالی : با اینکه پدیده‌های طبیعی هستند، تاثیرات تعیین‌کننده‌ای در کنش‌های اجتماعی انسان دارند؛ مثال : انسان برای مصون ماندن از خطرات زلزله ساختمان‌های مقاوم می‌سازند. و خشکسالی موجب می‌شود، انسان‌ها سیلوهایی را بنا کنند، تا با خشکسالی مقابله کنند. و در مناطق خشک راه‌هایی را برای رسیدن به آب‌های زیرزمینی و کشاورزی متناسب با آن آب و هوا را برگزینند. پس زلزله و خشکسالی به واسطۀ ارتباطی که با جهان اجتماعی پیدا می‌کنند، درون جهان اجتماعی قرار می‌گیرند.

ب) فلزات و ستارگان : انسانها با شناخت فلزات وسایل و ابزارهای جدید می‌سازند، و این ابزارها به نوبۀ خود در نحوۀ زندگی آنان اثر می‌‌گذارند. شناخت ستارگان امکان پیدا کردن راه‌ها در بیابان‌ها و دریاها را فراهم می‌آورد و این پدیده سفر و مهاجرت‌های انسانی را گسترش می‌دهد.

همچنین رفتار شتابزده و نابخردانه انسان، محیط زیست را آلوده می‌کند، و این بر زندگی اجتماعی انسان تاثیر می‌گذارد.

فراتر : جهان اجتماعی بر جهان طبیعی تاثیر می‌گذارد، مانند :آلودگی محیط زیست و جهان طبیعی نیز بر جهان اجتماعی تاثیر می‌گذارد، برای مثال در شرایط نامناسب طبیعی، امکان تشکیل زندگی اجتماعی وجود ندارد، و در شرایط مختلف جغرافیایی فرهنگ‌های مختلفی به وجود می‌آیند؛ پس جهان طبیعی و جهان اجتماعی بر یکدیگر تاثیرات متقابل دارند.

  جهان ماورای طبیعی :

 شناخت خداوند، فرشتگان و جهان ماورای طبیعی، آرمان‌ها و ارزش‌های زندگی آدمیان را تغییر می‌دهد، و کنش‌های اجتماعی آنان را دگرگون می‌سازد.

سنت‌ها و قوانین الهی نیز با انسان‌های شاکر و ناسپاس و جوامع عادل و ظالم، یکسان عمل نمی‌کند، و درهای آسمان را بر عدالت‌ پیشگان می‌گشاید و ستم پیشگان را در قهر و انتقام الهی فرو می‌گذارد.

نکته : پس هر یک از موجودات که بیرون از جهان اجتماعی قرار دارند، یعنی موجودات، طبیعی و ماورای طبیعی به واسطۀ ارتباطی که با زندگی اجتماعی انسان پیدا می‌کنند، در گسترۀ جهان اجتماعی قرار می‌گیرند.

نتیجه : جهان اجتماعی از طریق فرهنگ و فرهنگ از طریق آموزش تداوم می‌یابد.

پدیده‌های جهان اجتماعی (مستقیما)+ پدیده‌های جهان طبیعی و ماوراطبیعی (به واسطۀ ارتباط) = همگی در گسترۀ جهان اجتماعی جای می‌گیرند.

پاسخ : برای پاسخگویی به این سؤال دایره‌ای را در نظر بگیرید، و در آن پدیده‌هایی را قرار دهید، این دایره، یک مجموعه نامیده می‌شود، و اگر این مجموعه بسیار بزرگ شود می‌توان، آن را جهان نامید، پس هر گاه از گسترۀ جهان اجتماعی صحبت می‌شود، این گستره شامل پدیده‌هایی است، که درون جهان اجتماعی قرار می‌گیرند. یعنی دایره‌ای که پدیده‌هایی را درون خود جای می‌دهد.

آکادمی کنکور - علوم اجتماعی دهم - خلاصه علوم اجتماعی دهم - درس سوم علوم اجتماعی دهم

مجموعه، یعنی دایره‌ای که درآن پدیده‌هایی قرار می‌گیرند. حال اگر این مجموعه (دایره) بسیار بزرگ باشد، یعنی پدیده‌های بیشتری را داخل خود جای دهد، می‌توان آن را جهان نامید.

جهان اجتماعی، مجموعه‌ای (دایره‌ای) است، که پدیده‌های اجتماعی (را مستقیما) و پدیده‌های طبیعی و ماورای طبیعی (را به واسطۀ ارتباط درون خود جای می‌دهد.)

اعضای جهان اجتماعی با عضویت خود، نقشی را برعهده می‌گیرند و متناسب با نقش خود از حقوق و تکالیفی برخوردار می‌شوند. آگاهی و شناخت مشترک که فرهنگ نامیده می‌شود، یعنی آگاهی‌هایی که در مورد نقش (تکالیف و وظایف) خود و دیگر اعضای جهان اجتماعی دارند.

نتیجه : عضویت = نقش = حقوق + تکالیف = باید از نقش، حقوق و تکالیف خود و دیگران، آگاهی داشته باشیم.

مقایسه موجود زنده و جهان اجتماعی :

شباهت : هر دو اعضای مختلفی دارند و این اعضا در ارتباط با یکدیگر از نوعی نظم برخوردار هستند.

تفاوت : نظم و چینش اعضای موجود زنده تکوینی (بدون آگاهی و ارادۀ انسان) –  طول عمر معینی دارد. و از طریق زاد و ولد تداوم می‌یابد، و ویژگی‌های آن از طریق وراثت.

جهان اجتماعی : نظم وچینش آن با اراده و آگاهی انسان به وجود می‌آید. طول عمر معینی ندارد. – از طریق انتقال فرهنگ تداوم می‌یابد. – فرهنگ نیز از طریق آموزش از نسلی به نسل دیگر انتقال می‌یابد.

 علوم انسانی - علوم اجتماعی دهم - خلاصه علوم اجتماعی دهم - درس سوم علوم اجتماعی دهم


آکادمی کنکور - درس سوم علوم اجتماعی دهم - جزوه علوم اجتماعی - تست علوم اجتماعی - خلاصه علوم اجتماعی دهم


آکادمی کنکور - علوم اجتماعی دهم-تکمیل کنید - درس سوم علوم اجتماعی -

درس دوم :

1 .  . . . نوعی کنش است، که آگاهی و اراده کنشگر آن به دیگران و ویژگی‌ها و اعمال آن‌هاست.

2 . راننده‌ای که در شب بدون حضور دیگران مقررات را رعایت می‌کند، نشان‌دهندۀ این است که . . . انجام نمی‌گیرد.

3 . خردترین پدیدۀ اجتماعی، . . . است، و پدیده‌ههای اجتماعی دیگر نتیجه آن است.

4 . شیوۀ انجام کنش اجتماعی که مورد قبول افراد جامعه است، . . . نام دارد.

5 . پدیده‌های مطلوبی که افراد یک جامعه نسبت به آن‌ها تمایل و گرایش دارند، . . . نام دارد.

6 . از آنجایی که افرادی انسانی با آگاهی، اراده و هدف عمل می‌کنند، پدیده‌های اجتماعی . . . هستند.

7 . چرا افراد احساس می‌کنند، پدیده‌های اجتماعی مانند پدیده‌های طبیعی هستند؟

پاسخنامه :

1 . کنش اجتماعی /    2 .  کنش اجتماعی فقط در حضور دیگران انجام نمی‌شود.   /  3 .  کنش اجتماعی   /  4 .  هنجار اجتماعی   /    5 . ارزش اجتماعی   /   6 . معنادرا

پاسخ سؤال 8 : پدیده‌های اجتماعی به مرور، از انسان‌هایی که آن‌ها را به وجود آورده‌اند، مستقل می‌شوند، و فرصت‌ها و محدودیت‌هایی را برای کنش و زندگی آن‌ها ایجاد می‌کنند. این روند تا جایی ادامکه می‌یابد که افراد احساس می‌کنند، پدیده‌های اجتماعی که انسان‌ها خلق کرده‌اند، همانند، پدیده‌های طبیعی هستند، که انسان‌ها خلق نکرده‌اند.

درس سوم :

1 . مجموعه پدیده‌های اجتماعی با هم . . . را می‌سازند.

. شباهت جهان اجتماعی و موجود زنده، در . . . و . . . است.

3 .  عضویت و نظم در بدن موجود زنده، . . . است، و با اراده تغییر نمی‌کنند.

4 .  منظور از تکوینی همان . . . است.

5 .  آگاهی و شناختی که جهان اجتماعی بر اساس آن شکل می‌گیرد، آگاهی . . . نیست، بلکه یک آگاهی . . . است.

6 .  جهان اجتماعی با . . . خود تداوم می‌یابد.

7 . هر یک از موجوداتی که بیرون جهان اجتماعی قرار دارند، یعنی موجودات طبیعی و ماورای طبیعی به واسطۀ . . . که با زندگی اجتماعی انسان پیدا می‌کنند، به جهان اجتماعی راه می‌یابند.

8 . بیت زیر را تحلیل کنید :

هرگز وجود حاضر غایب شنیده‌ای           من در میان جهع و دلم جای دیگرست.

پاسخنامه :

1 . جهان اجتماعی   /    2 .  اعضای مختلف و نظم آن‌ها    /    3 . تکوینی (بدون آگاهی و راده انسان)    /    4 . طبیعی (بدون آگاهی و اردۀ انسان)   /    5 . فردی ، مشترک و عمومی   /     6 . انتقال فرهنگ خود به نسل‌های بعدی   /     7 . ارتباطی

پاسخ تشریحی سوال 8 :

همانطور که تمامی کنش‌های اجتماعی، در حضور دیگران انجام نمی‌شود، مانند راننده‌ای که در شب بدون حضور دیگرا قوانین را رعایت می‌کند. کنش نیز فقط در حضور دیگران، اجتماعی به حساب نمی‌آید. کنش در صورتی اجتماعی است، که آگاهی و اردۀ ما به دیگران باشد چه با حضور آن‌ها و چه بدون حضور آن‌‍‌ها انجام شود.

آکادمی کنکور - علوم اجتماعی دهم - تحلیل و ارتباط درس - درس سوم علوم اجتماعی

تحلیل :

گسترۀ جهان اجتماعی را با تکمیل جدول روبه‌رو مشخص سازید؟

پدیده‌های درون جهان اجتماعی

(تمامی پدیده‌های اجتماعی)

پدیده‌های بیرون جهان اجتماعی

(پدیده‌های طبیعی و ماورای طبیعی)

پدیده‌هایی که به واسطۀ ارتباط درون جهان اجتماعی قرار می‌گیرند.

خانواده احترام به قانون دولت، عدالت، مدرسه صلح امنیت کارخانه خیابان خویشاوندان حزب کارمند مسجد - اتوبوس

ستارگان فلزات زلزله رودخانه بیابان آب

فرشتگان

ستارگان فلزات زلزله رودخانه بیابان آب

فرشتگان

نتیجه‌گیری : پدیده‌های اجتماعی مستقیم درون جهان اجتماعی قرار می‌گیرند و پدیده‌های جهان طبیعی و ماورای طبیعی به واسطۀ ارتباطی که با زندگی اجتماعی انسان دارند، درون جهان اجتماعی قرار می‌گیرند.

تحلیل و ترکیب درس‌های قبلی :

اگر اراده و آگاهی کنشگر، در انجام کنش انسانی به دیگران باشد، کنش انسانی تبدیل به کنش اجتماعی شده است.

ارتباط : کنش اجتماعی و کنش‌های درونی (تفکر)، بیرونی (راه رفتن)، همگی ابتدا کنش انسانی (داشتن ویژگی‌های کنش انسانی) هستند، سپس تبدیل به کنش‌های دیگر می‌شوند.

نتیجه : کنش انسانی از کنش اجتماعی، عام‌تر است، و کنش ابتدا، انسانی است، و در صورتی که اراده و آگاهی آن ناظر به دیگران شد، تبدیل به اجتماعی می‌شود.

بانک، مدرسه، کشاورز، کارمند، اتوبوس، دانش‌آموز و . . . همگی از اعضای و پدیده‌های جهان اجتماعی هستند، که حاصل کنش اجتماعی، هستند و کنش اجتماعی اولین پدیدۀ اجتماعی است.

پدیده‌های اجتماعی در ارتباط با یکدیگر به وجود می‌آیند، برای مثال : اگر کنش اجتماعی نباشد، هیچ هنجاری شکل نمی‌گیرد، و اگر هنجار نباشد، هیچ یک از ارزش‌های اجتماعی مانند : عدالت، امنیت و آزادی محقق نمی‌شود. و تمامی موراد گفته شده جزو پدیده‌های اجتماعی هستند.

پدیده‌های اجتماعی بعد از به وجود آمدن و محقق شدن از طریق کنش‌های اجتماعی، به تدریج محدودیت‌ها و فرصت‌هایی را برای کنش‌ها و زندگی افراد پدید می‌آورند، و به گونه‌ای که افراد احساس می‎کنند، مانند پدیده‌های طبیعی هستند.

درس سوم :

ارتباط :  موضوع درس اول در مورد کنش انسان بود، و گفتیم که کنش انسان می‌تواند با گاهی و ارادۀ کنشگر به دیگران، تبدیل به کنش اجتماعی شود، که موضوع درس دوم در این مورد است. و کنش اجتماعی نیز همانطور که خود خردترین پدیدۀ اجتماعی است، پدیده‌های اجتماعی دیگر را به وجود می‌آورد، و مجموع پدیده‌های اجتماعی، جهان اجتماعی را شکل می‌دهند که موضوع درس سوم در این مورد است.

نتیجه : کنش انسانی + اراده و آگاهی به دیگران = کنش اجتماعی = پدیده‌های اجتماعی = مجموع پدیده‌های اجتماعی = جهان اجتماعی

گستره جهان اجتماعی =  پدیده‌های اجتماعی + پدیده‌های طبیعی و ماورای طبیعی ( به واسطۀ ارتباط)

 

مؤلف : مجید حیدری




 

به این جزوه آموزشی امتیاز دهید:
لطفا برای امتیاز دادن به این مطلب وارد شوید.
تعداد افراد امتیاز دهنده: 1 | امتیاز: 5 از 5