واقعه‌ی بزرگ(قیامت)


مقدمه

آیات

متن درس

اندیشه و تحقیق

 

قیامت

مرحلۀ اول

 نفخِ صورِ اول

 مدهوشی اهل آسمانها و زمین

 تغییر در ساختار زمین و آسمان

مرحلۀ دوم

ﻧﻔﺦ ﺻﻮر دوم

زنده ﺷﺪن ﻫﻤﻪ ی اﻧﺴﺎن ﻫﺎ

ﻧﻮراﻧﯽ ﺷﺪن زﻣﻴﻦ

 ﺑﺮ ﭘﺎ ﺷﺪن دادﮔﺎه ﻋﺪل الهی

 ﺣﻀﻮر ﺷﺎﻫﺪان و گواهان

الف ــ پیامبران و امامان

ب ــ ﻓﺮﺷﺘﮕﺎن اﻟﻬﯽ

ج ــ اﻋﻀﺎی ﺑﺪن اﻧﺴﺎن

ﻗﻀﺎوت ﺑﺮ ﻣﻌﻴﺎر ﺣﻖ

دادن ﻧﺎﻣﻪی اﻋﻤﺎل

 
 

سورۀ زُمَر – آیۀ 68

پیام اصلی

وَ نُفِخَ فِی الصّور : و در صور دمیده شود

فَصَعِقَ مَن فِی السَّماوات : پس بیهوش می‌شود (و می‌میرد) هر که در آسمان‌ها

وَ مَن فِی الاَرض : و هر که در زمین است

اِلّا مَن شاءَ الله : مگر آنکسی که خدا بخواهد

وقایعِ مرحله‌ی اول قیامت

مرگ و رستاخیز همه‌ی انسان‎‌ها، برای خداوند آسان و همچون دمیدن در شیپور است.(نُفِخَ - فَصَعِقَ)

 
 

سورۀ زُمَر – آیات 68 و 69

پیام اصلی

ثُمَّ نُفِخَ فیهِ اُخری : سپس بار دیگر در آن دمیده شود

فَاِذا هُم قِیامٌ یَنظُرون : سپس ناگاه آنان(زنده شده،) به پاخیزند و (به اطراف) نظر می‌کنند.(68)

وقایعِ مرحله‌ی دوم قیامت

وَ اَشرَقَتِ الاَرضُ بِنورِ رَبِّها : و (در آن روز) زمین به نور پروردگارش روشن گردد

وَ وُضِعَ الکِتابُ : و نامه‌ی اعمال را در میان نهند

وَجیءَ بِالنَّبیّینَ وَ شُّهَداء : و پیامبران و شاهدان را حاضر سازند

وَ قُضِیَ بَینَهُم بِالحَقّ : و میان آنان به حق داروی شود

وَ همُ لا یُظلَمون : درحالی که بر آنان ستم نمی‌رود(69)

رستاخیز، ناگهانی و دفعی است.( فَاِذا هُم، نشانه‌ی ناگهانی بودن است)

قضاوت و داروی خداوند بر پایه‌ی مستندات، پرونده اعمال و گواهی پیامبران و شاهدان است.( وُضِعَ الکِتابُ وَجیءَ بِالنَّبیّینَ وَ شُّهَداء)

 
 

سورۀ انبیاء – آیۀ 47

پیام اصلی

وَ نَضَعُ المَوازینَ القِسطَ : و ما ترازوهای عدل را برپا خواهیم کرد

لِیَومِ القِیامَة : برای روز قیامت

فَلا تَظلَمُ نَفسٌ شَیئًا : پس (در آن روز) هیچ ستمی به احدی نخواهد شد

وَ اِن کانَ مِثقالَ حَبَّةٍ مِن خَردَل : و اگر (عملی) همسنگ دانه‌ی خردلی (هم) باشد

اَتَینا بِها : ما آن‌را (برای محاسبه) خواهیم آورد

وَ کَفی بِنا حاسِبین : و (همین قدر در دقت محاسبات) کافی است که ما حسابرس باشیم

برپایی دادگاه عدل الهی پس از نفخ صورِ دوم

خدا، هم عالم است(اَتَینا بِها)، هم عادل(القِسطَ)، هم حسابرس(حاسِبین).

تجسمِ اعمال(اَتَینا)

 
 

سورۀ حاقه – آیۀ 19

پیام اصلی

فَاَمّا مَن اوتِیَ کِتابَهُ بِیَمینِه : پس آن که نامه‌ی عملش را به دست راستش دهند

فَیَقولُ هاؤُمُ اقرَءوا کِتابِیَه : گوید بیایید، نامه‌ی عمل مرا بخوانید

رستاخیزِ دادنِ نامه‌ی اعمالِ متقین بعد از نفخِ صور دوم

در قیامت پرونده‌ی عمل هرکس را در اختیارش می‌گذارند(اوتِیَ کِتابَهُ)

 
 

سورۀ حاقه – آیۀ 25

پیام اصلی

وَ اَمّا مَن اوتِیَ کِتابَهُ بِشِمالِه : و کسی که نامه‌اش را به دست چپش می‌دهند

فَیَقولُ یا لَیتَنی لَم اوتَ کتابِیَه : گوید : کاش نامه‌ی عملم به من داده نمی‌شد

رستاخیزِ دادنِ نامه‌ی اعمالِ گناهکاران بعد از نفخِ صور دوم

مقایسه‌ی میان عاقبت خوبان(آیه قبل) و بدان(این آیه)، شیوه‌ای قرآنی برای شناختِ بهترِ حقایق است.(اوتِیَ کِتابَهُ بِیَمینِه - اوتِیَ کِتابَهُ بِشِمالِه)

 
 

سورۀ اعراف – آیۀ 8

پیام اصلی

وَ الوَزنُ یَومَئِذٍ الحَقّ : وسیله‌ی سنجش در روز قیامت، حق است

قضاوت بر معیار حق بعد از نفخِ صور دوم

خداوند، خواهانِ رسیدن انسان به حق و دستیابی به عقاید و کردارهای شایسته و صحیح است.(و الوَزنُ یَومَئِذٍ الحَقّ)

 
 

سورۀ طه – آیۀ 55

پیام اصلی

مِنها خَلَقناکُم : شما را از آن (زمین) خلق کردیم

وَ فیها نُعیدُکُم : و به آن بازگرداندیم

وَ مِنها نُخرِجُکُم تاَرةً اُخری : و شما را بار دیگر از آن خارج می‌کنیم

زنده شدنِ همه‌ی انسانها(معاد جسمانی) بعد از نفخِ صور دوم

انسان باید درخاک دفن شود.(فیها نُعیدُکُم). (در بعضی از اقوام و ملل، اجسادِ مردگان را می‌سوزانند یا در دریا می‌اندازند. اما در اینجا قرآن بیان میدارد که باید انسان را بعد از مرگش در خاک دفن کرد)

 
 

سورۀ انشقاق – آیات 1 تا 5(استخراج نمونه‌ها)

پیام اصلی

إِذَا السَّمَاءُ انشَقَّت : آنگاه که آسمان شکافته شود(1)

تغییر در ساختار زمین و آسمان، پس از نفخ صورِ اول

وَ أَذِنَت لِرَبِّهَا وَ حُقَّت : و (آسمان) پروردگارش را فرمان برد که چنین سزاوار است(2)

وَ إِذَا الأرضُ مُدَّت : و آنگاه که زمین هموار شود(3)

وَ أَلقَت مَا فِیهَا وَ تَخَلَّت : و آنچه در آن است بیرون اندازد و خالی گردد(4)

وَ أَذِنَت لِرَبِّهَا وَ حُقَّت : و (زمین) به فرمان پروردگارش گوش سپرد که چنیم سزد(5)

تسلیم خداوند شدن، تنها تسلیم شدنی است که شایسته و سزاوار است.(حُقَّت)

 
 

سورۀ فُصِلَت– آیات 20 و 21 و 22(اندیشه در آیات)

پیام اصلی

حَتَّی إِذَا مَا جَآءُهَا : تا چون به آن (دوزخ) رسند

شَهِدَ عَلَیهِم : گواهی ‌می‌دهد بر ضد آنها

سَمعُهُم وَ أَبصَارُهُم وَ جُلُودُهُم : گوش، چشم و پوستشان

بِمَا کَانُوا یَعمَلُون : به آن‌چه انجام می‌دادند (20)

شهادت دادن اعضای بدن انسانِ گناهکار بر علیهِ خود، بعد از نفخ صور دوّم

وَ قالُوا لِجُلُودِهِم لِمَ شَهِدتُّم عَلَینَا : و (دوزخیان) به پوستشان گویند : «چرا علیه ما گواهی دادید؟»

قَالُوا أَنطَقَنَا اللهُ الَّذِی أَنطَقَ کُلَّ شَیءٍ : گویند «خدایی که همه چیز را به نطق آورده ما را نیز به سخن آورد،

وَ هُوَ خَلَقَکُم أَوَّلَ مَرَّةٍ وَ إِلَیهِ تُرجَعُون : او که نخستین بار شما را آفرید و فقط بسوی او بازگردانده می‌شوید».(21)

وَ مَا کُنتُم تَستَتِرُونَ أَن یَشهَدَ عَلَیکُم : و شما (اعمال زشت خود را) پنهان می‌داشتید برای این نبود که

سَمعُکُم وَ لآ أَبصَارُکُم وَ لَا جُلُودُکُم : گوش  و چشم‌های شما و پوستتان بر علیه شما شهادت ندهند

وَ لَکِن ظَنَنتُم أَنَّ اللهَ لاَ یَعلَمُ کَثِیراً مِمَّا تَعمَلُون : بلکه شما گمان می‌کردید که خداوند بسیاری از عملکردتان را نمی‌داند. (22)

معاد، جسمانی است.(سَمعُهُم وَ أَبصَارُهُم وَ جُلُودُهُم)

کفار اصل گناه را می‌پذیرند اما از گواهی دادن اعضای بدن خود ناراحت‌ می‌شوند(لِمَ شَهِدتُّم عَلَینَا)

گواه بودن اعضای بدن در دنیا و گواهی آنها در قیامت، قابل کتمان و تردید نیست. گرچه مجرمان از این مسأله غافلند.(وَ مَا کُنتُم تَستَتِرُونَ)

 
 

سورۀ یس – آیات 51 و 52(اندیشه و تحقیق)

پیام اصلی

وَ نُفِخَ فِی الصُّورِ : و در صور دمیده شود

فَإِذَاهُم مِّنَ الأَجداثِ إِلَی رَبِّهِم یَنسِلُون : و ناگهاه آنها از گورها (برخاسته،) شتابان به سوی پروردگارشان می‌آیند.(51)

سخنِ کافران، بعد از نفخ صور دوّم

قَالُوا یَا وَیلَنَا مَن بَعَثَنَا مِن مَّرقَدِنَا : گویند وای بر ما، چه کسی ما را از خوابگاهمان برانگیخت؟

هَذَا مَا وَعَدَ الرَّحمَنُ وَ صَدَقَ المُرسَلُون : این همان است که خدای رحمان وعده داد و پیامبران راست گفتند.(52)

قیامت، روز حسرت کفار است.(یَا وَیلَنَا)

برپایی قیامت و حسابرسی، لازمه‌ی رحمان بودن خداوند است.(هَذَا مَا وَعَدَ الرَّحمَنُ)

 

ﭘﺎﻳﺎن دوران زﻧﺪﮔﯽ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ در اﻳﻦ ﺟﻬﺎن ﺑﺎ ﺑﺮﭘﺎﻳﯽ ﻗﻴﺎﻣﺖ ﻫﻤﺮاه اﺳﺖ. اﻳﻦ رﺧﺪاد ﺑﺰرگ ﮐﻪ در  آﻳﺎﺗﯽ از ﻗﺮآن ﮐﺮﻳﻢ ﺗﺮﺳﻴﻢ ﺷﺪه، در دو ﻣﺮﺣﻠﻪ اﻧﺠﺎم ﻣﯽ ﮔﻴﺮد و در ﻫﺮ ﻣﺮﺣﻠﻪ وﻗﺎﻳﻊ ﺧﺎﺻﯽ رخ ﻣﯽ دﻫﺪ.

مرحلۀاوّل قیامت

اﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﺎ ﭘﺎﻳﺎن ﻳﺎﻓﺘﻦ دﻧﻴﺎ آﻏﺎز ﻣﯽ ﺷﻮد.

ﺣﻮادث زﻳﺮ در این مرحله اﺗﻔﺎق ﻣﯽ اﻓﺘﺪ:

 نفخِ ﺻﻮر اوّل

اوﻟﻴﻦ ﺣﺎدﺛﻪ، ﻧﻔﺦ ﺻﻮر اﺳﺖ. ﻧﻔﺦ ﺻﻮر واﻗﻌﻪ ی ﺳﻬﻤﮕﻴﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﺮآن ﮐﺮﻳﻢ از آن ﺑﻪ «صیحه» ﻧﻴﺰ ﻳﺎد ﮐﺮده اﺳﺖ. اﻳﻦ ﺻﺪای ﻣﻬﻴﺐ آﺳﻤﺎن ﻫﺎ و زﻣﻴﻦ را ﻓﺮا ﻣﯽ ﮔﻴﺮد و آن ﭼﻨﺎن ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﯽ رخ ﻣﯽ دﻫﺪ ﮐﻪ ﻫﻤﻪ را ﻏﺎﻓﻞ ﮔﻴﺮ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ.

* وَ نُفِخَ فِی الصّور

 ﻣﺪﻫﻮﺷﯽ اﻫﻞ آﺳﻤﺎن ﻫﺎ و زﻣﻴﻦ

ﻫﻤﻪ ی اﻫﻞ آﺳﻤﺎن ﻫﺎ و زﻣﻴﻦ، ﺟﺰ آن ﻫﺎ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ اﺳﺖ، ﻣﺪﻫﻮش ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﺴﺎط ﺣﻴﺎت اﻧﺴﺎن و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻮﺟﻮدات ﺑﺮﭼﻴﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد.

*  فَصَعِقَ مَن فِی السَّماوات وَ مَن فِی الاَرض اِلّا مَن شاءَ الله

 تغییر در ساختمان زمین و آسمان‌ها

ﺗﺤﻮﻟﯽ ﻋﻈﻴﻢ در آﺳﻤﺎن ﻫﺎ و زﻣﻴﻦ رخ ﻣﯽ دﻫﺪ، آن ﮔﻮﻧﻪ ﮐﻪ وﺿﻊ ﮐﻨﻮﻧﯽ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ.

اﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﭼﻨﺎن ﻋﻤﻴﻖ اﺳﺖ ﮐﻪ آﺳﻤﺎن ﻫﺎ و زﻣﻴﻦ ﺑﻪ آﺳﻤﺎن ﻫﺎ و زﻣﻴﻨﯽ دﻳﮕﺮ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺣﻮال و ﺷﺮاﻳﻂ ﻗﻴﺎﻣﺖ ﮔﺮدﻧﺪ.

* إِذَا السَّمَاءُ انشَقَّت....

* إِذَا الشَّمسُ کوّرت....

 
 

مرحلۀ دوّم قیامت

در اﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ وﻗﺎﻳﻌﯽ رخ ﻣﯽ دﻫﺪ ﺗﺎ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ آﻣﺎده‌ی درﻳﺎﻓﺖ ﭘﺎداش و ﮐﻴﻔﺮ ﺷﻮﻧﺪ.

نفخِ ﺻﻮر دوّم

ﺑﺎر دﻳﮕﺮ ﺑﺎﻧﮓ ﺳﻬﻤﻨﺎﮐﯽ در ﻋﺎﻟﻢ ﻣﯽ ﭘﻴﭽﺪ و ﺣﻴﺎت ﻣﺠﺪّد اﻧﺴﺎنﻫﺎ آﻏﺎز ﻣﯽﺷﻮد.

* ثُمَّ نُفِخَ فیهِ اُخری

زنده شدنِ همه‌ی انسان‌ها

با اﻳﻦ ﻧﻔﺦ ﺻﻮر، ﻫﻤﻪی ﻣﺮدﮔﺎن دوﺑﺎره زﻧﺪه ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ و از ﻗﺒﺮﻫﺎ ﺑﻴﺮون ﻣﯽآﻳﻨﺪ و در ﭘﻴﺸﮕﺎه ﺧﺪاوﻧﺪ ﺣﺎﺿﺮ ﻣﯽ ﮔﺮدﻧﺪ.

* فَاِذا هُم قِیامٌ یَنظُرون

* وَ مِنها نُخرِجُکُم تاَرةً اُخری

* فَإِذَاهُم مِّنَ الأَجداثِ إِلَی رَبِّهِم یَنسِلُون قَالُوا یَا وَیلَنَا مَن بَعَثَنَا مِن مَّرقَدِنَا

نورانی شدن زمین

ﺑﺎ ﻧﻮری از ﺟﺎﻧﺐ ﭘﺮوردﮔﺎر، زﻣﻴﻦ روﺷﻦ ﻣﯽ ﺷﻮد ﺗﺎ ﺳﺮﮔﺬﺷﺖ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ و ﺣﻮادث ﺗﻠﺦ و ﺷﻴﺮﻳﻦ و ﮐﺎرﻫﺎی ﻧﻴﮏ و ﺑﺪ آن ﻫﺎ را ﮐﻪ دﻳﺪه اﺳﺖ،آﺷﮑﺎر ﮐﻨﺪ. ﺑﺎ اﻳﻦ ﻧﻮراﻧﻴﺖ، ﭘﺮده ﻫﺎ ﮐﻨﺎر ﻣﯽ رود و واﻗﻌﻴﺖ ﺣﻮادﺛﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ زﻣﻴﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ اﺳﺖ،ﭘﺪﻳﺪار ﻣﯽ ﮔﺮدد.

* وَ اَشرَقَتِ الاَرضُ بِنورِ رَبِّها

برپایی دادگاه عدل الهی

ﺑﺎ آﻣﺎده ﺷﺪن ﺻﺤﻨﻪی ﻗﻴﺎﻣﺖ، رﺳﻴﺪﮔﯽ ﺑﻪ اﻋﻤﺎل آﻏﺎز ﻣﯽ ﺷﻮد.

اﺑﺘﺪا ﮐﺘﺎﺑﯽ ﻗﺮار داده ﻣﯽ ﺷﻮد ﮐﻪ در آن ﮐﺘﺎب، ﻫﻤﻪ ی اﻋﻤﺎل اﻧﺴﺎن ﻫﺎ از ﮐﻮﭼﮏ و ﺑﺰرگ ﺛﺒﺖ اﺳﺖ. ﻣﺮدم اﻋﻤﺎل ﺧﻮد را در آن ﮐﺘﺎب ﻣﯽ ﻳﺎﺑﻨﺪ و ﮔﻨﺎﻫﮑﺎران ﻣﯽ ﮔﻮﻳﻨﺪ اﻳﻦ ﭼﻪ ﮐﺘﺎﺑﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﻴﭻ ﮐﺎر ﮐﻮﭼﮏ و ﺑﺰرﮔﯽ را از ﻗﻠﻢ ﻧﻴﻨﺪاﺧﺘﻪ و ﻫﻤﻪ را ﺑﻪ ﺣﺴﺎب آورده اﺳﺖ.

* وَ وُضِعَ الکِتابُ

* وَ نَضَعُ المَوازینَ القِسطَ

حضور شاهدان و گواهان

الف) پیامبران و امامان :

ﺑﺮاﺳﺎس آﻳﺎت و رواﻳﺎت، ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان و اﻣﺎﻣﺎن ﺷﺎﻫﺪان دادﮔﺎه ﻋﺪل اﻟﻬﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ؛ ﻫﻤﺎن ﮔﻮﻧﻪ ﮐﻪ در دﻧﻴﺎ ﻧﺎﻇﺮ و ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺮ اﻋﻤﺎل اﻧﺴﺎن ﻫﺎ ﺑﻮده اﻧﺪ. آﻧﺎن ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ اﻋﻤﺎل دﻳﮕﺮ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ ﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﭼﻮن ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻃﻦ اﻋﻤﺎل اﻧﺴﺎن ﻫﺎ را در دﻧﻴﺎ دﻳﺪه اﻧﺪ و از ﻫﺮ ﺧﻄﺎﻳﯽ ﻣﺼﻮن و ﻣﺤﻔﻮظ اﻧﺪ، ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﮔﻮاﻫﺎن ﻗﻴﺎﻣﺖ اﻧﺪ. رﺳﻮل ﺧﺪا (ص) ﻧﻴﺰ ﺷﺎﻫﺪ و ﻧﺎﻇﺮ ﺑﺮ ﻫﻤﻪ ی ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان و اﻣﺖ ﻫﺎﺳﺖ.

* وَجیءَ بِالنَّبیّینَ وَ شُهداء

ب) ﻓﺮﺷﺘﮕﺎن اﻟﻬﯽ؛

ﻓﺮﺷﺘﮕﺎن در ﻃﻮل زﻧﺪﮔﯽ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ ﻫﻤﻮاره ﻣﺮاﻗﺐ آن ﻫﺎ ﺑﻮده و ﺗﻤﺎﻣﯽ اﻋﻤﺎل آن ﻫﺎ را ﺛﺒﺖ و ﺿﺒﻂ ﮐﺮده اﻧﺪ.

ج)  اﻋﻀﺎی ﺑﺪن اﻧﺴﺎن؛

ﺑﺮﺧﯽ آﻳﺎت و رواﻳﺎت از ﺷﻬﺎدت اﻋﻀﺎی ﺑﺪن اﻧﺴﺎن ﻳﺎد ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ.

ﺑﺪﮐﺎران در روز ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺳﻮﮔﻨﺪ دروغ ﻣﯽ ﺧﻮرﻧﺪ ﺗﺎ ﺷﺎﻳﺪ ﺧﻮد را از ﻣﻬﻠﮑﻪ ﻧﺠﺎت دﻫﻨﺪ. در اﻳﻦ ﺣﺎل،ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ دﻫﺎن آنﻫﺎ ﻣﻬﺮﺧﺎﻣﻮﺷﯽ ﻣﯽ زﻧﺪ و اﻋﻀﺎ و ﺟﻮارح آن ﻫﺎ ﺑﻪ اذن ﺧﺪاوﻧﺪ ﺷﺮوع ﺑﻪ ﺳﺨﻦ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و ﻋﻠﻴﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﺧﻮد ﺷﻬﺎدت ﻣﯽ دﻫﻨﺪ.

 

* شَهِدَ عَلَیهِم سَمعُهُم وَ أَبصَارُهُم وَ جُلُودُهُم.....

قضاوت بر معیار حق

ﭘﺲ از آﻣﺎده ﺷﺪن ﺻﺤﻨﻪ ی ﻗﻴﺎﻣﺖ و ﺣﻀﻮر ﺷﺎﻫﺪان،اﻋﻤﺎل، اﻓﮑﺎر و ﻧﻴﺖ ﻫﺎی اﻧﺴﺎن ﻫﺎ در ﺗﺮازوی ﻋﺪل ﭘﺮوردﮔﺎر ﺳﻨﺠﻴﺪه ﻣﯽ ﺷﻮد. ﻣﻌﻴﺎر و وﺳﻴﻠﻪ ی ﺳﻨﺠﺶ اﻋﻤﺎل، ﺣﻖّ اﺳﺖ؛ ﻳﻌﻨﯽ، ﺑﻪ ﻣﻴﺰاﻧﯽ ﮐﻪ اﻋﻤﺎل ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﺣﻖ و ﻋﺪل ﺑﺎﺷﺪ، ارزﺷﻤﻨﺪ و ﺳﻨﮕﻴﻦ اﺳﺖ، در ﻏﻴﺮ اﻳﻦ ﺻﻮرت، ﺳﺒﮏ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و وزﻧﯽ ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ و ﭼﻮن اﻋﻤﺎل ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان و اﻣﺎﻣﺎن ﻋﻴﻦ ﺣﻖ و ﺣﻘﻴﻘﺖ اﺳﺖ، ﻣﻌﻴﺎر و ﻣﻴﺰان ﺳﻨﺠﺶ اﻋﻤﺎل ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ ﻗﺮار ﻣﯽ ﮔﻴﺮد. ﻫﺮ ﭼﻪ ﻋﻤﻞ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ ﺑﻪ راه و روش آﻧﺎن ﻧﺰدﻳﮏ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ، ارزش اﻓﺰون ﺗﺮی ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ..

* وَ قُضِیَ بَینَهُم بِالحَقّ

* وَ نَضَعُ المَوازینَ القِسطَ

* وَ الوَزنُ یَومَئِذٍ الحَقّ

دادن نامه‌ی اعمال

ﻧﺎﻣﻪی ﻋﻤﻞ ﻧﻴﮑﻮﮐﺎران را ﺑﻪ دﺳﺖ راﺳﺖ و ﻧﺎﻣﻪ ی ﻋﻤﻞ ﺑﺪﮐﺎران را ﺑﻪ دﺳﺖ ﭼﭗ آن ﻫﺎ ﻣﯽ دﻫﻨﺪ.

ﻧﺎﻣﻪی ﻋﻤﻞ اﻧﺴﺎن ﺑﺎ ﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی ﺛﺒﺖ ﺷﺪه در دﻧﻴﺎ ﺗﻔﺎوﺗﯽ اﺳﺎﺳﯽ دارد. ﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی اﻳﻦ دﻧﻴﺎ، ﺻﺮﻓﺎً ﮔﺰارﺷﯽ از ﻋﻤﻞ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﮐﻠﻤﺎت و ﻧﻮﺷﺘﻪ درآﻣﺪه اﻣﺎ ﻧﺎﻣﻪی ﻋﻤﻞ اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ ای اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻮد ﻋﻤﻞ و ﺣﻘﻴﻘﺖ آن را درﺑﺮدارد.

از اﻳﻦ رو، ﺗﻤﺎم اﻋﻤﺎل اﻧﺴﺎن در ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺣﺎﺿﺮ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ و اﻧﺴﺎن ﻋﻴﻦ اﻋﻤﺎل ﺧﻮد را ﻣﯽ ﺑﻴﻨﺪ. ﮐﺎرﻫﺎی ﺧﻮب ﺑﺎ ﺻﻮرت ﻫﺎی ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺒﺎ و ﻟﺬت ﺑﺨﺶ ﺗﺠﺴﻢ ﻣﯽ ﻳﺎﺑﻨﺪ و ﮐﺎرﻫﺎی ﺑﺪ ﺑﺎ ﺻﻮرت ﻫﺎی ﺑﺴﻴﺎر زﺷﺖ و وﺣﺸﺖ زا و آزاردﻫﻨﺪه ﻣﺠﺴّﻢ ﻣﯽ ﺷﻮﻧﺪ.

از اﻣﺎم ﺻﺎدق (ع) ﭘﺮﺳﻴﺪﻧﺪ:

ﻫﻨﮕﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺑﺮﭘﺎ ﻣﯽ ﺷﻮد و ﻧﺎﻣﻪ ی اﻋﻤﺎل اﻧﺴﺎن را ﺑﻪ او ﻣﯽ دﻫﻨﺪ و از او ﻣﯽ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﮐﻪ آن را ﺑﺨﻮاﻧﺪ، آﻳﺎ او ﺑﺎ آﻧﭽﻪ در ﻧﺎﻣﻪ ﻫﺴﺖ، آﺷﻨﺎﺳﺖ؟

در ﭘﺎﺳﺦ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ:

ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺘﻌﺎل «به یاد او» ﻣﯽ آورد؛ ﻟﺬا ﻫﻴﭻ ﭼﺸﻢ ﺑﺮﻫﻢ زدن و ﮔﺎم ﺑﺮداﺷﺘﻦ و ﺳﺨﻦ و ﻋﻤﻠﯽ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻳﺎد ﻧﻴﺎورد؛ ﭼﻨﺎن ﮐﻪ ﮔﻮﻳﯽ در ﻫﻤﺎن ﻟﺤﻈﻪ اﻧﺠﺎم داده اﺳﺖ.

نکته : خواندنِ نامه‌ی عمل به، به‌یاد آوردن تفسیر شده است.

* کِتابَهُ بِیَمینِه

* کِتابَهُ بِشِمالِه

 
 

 آﻳﺎت 51و 52ﺳﻮره ی ﻳﺲ را ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﮐﻨﻴﺪ و ﺑﮕﻮﻳﻴﺪ ﮐﻪ ﻧﻔﺦ ﺻﻮر ذﮐﺮ ﺷﺪه در اﻳﻦ آﻳﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ی اوّل اﺳﺖ ﻳﺎ دوم؟ ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ، ﮐﺎﻓﺮان ﭘﺲ از ﺧﺮوج از ﻗﺒﺮﻫﺎ ﭼﻪ ﻣﯽ ﮔﻮﻳﻨﺪ؟

این آیات نفخِ صور، مربوط به مرحله‌ی دومِ قیامت است.

کافران پس از خروج از قبرها می‌گویند :

وای بر ما، چه کسی ما را از خوابگاهمان برانگیخت؟

این همان است که خدای رحمان وعده داد و پیامبران راست گفتند.

 ﭼﻪ ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﺑﺮ ﻗﻀﺎوت در ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺣﺎﮐﻢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺒﺐ ﻣﯽ ﺷﻮد ﻫﻴﭻ ﻇﻠﻤﯽ اتفاق نیفتد؟

در دادگاه دنیا همواره این احتمال وجود دارد که حق پایمال شود و ظلمی صورت گیرد. این ظلم می‌تواند از دو جهت باشد :

یکی از آن جهت که گناهکار و ظالم با حیله های مختلف، ظلم و ستم خود را بپوشاند بطوری که قاضی نتواند تشخیص دهد.

دیگر از جهت قاضی است که ممکن است قاضی، دقت و کفایت لازم را نداشته باشد یا تحت تأثیر هوای نفس قرار گیرد و به زیان مظلوم حکم کند.

اما در قیامت، هر دو جهت برای ظلم منتفی است.

نه گناهکار می‌تواند چیزی را از خدا مخفی کند و نه خداوند به کسی ظلم خواهد کرد. زیرا ظلم از صفات سلبیه است و خداوند از هر نقصی مبرّاست.

در واقع ظلم در جایی معنا دارد که شخص نیاز داشته باشد و این نیاز خود را نتواند از راه درست به دست آورد و برای به دست آوردن آن دست به ظلم بزند. اما خداوند نیازی ندارد تا بخواهد برای بدست آوردن آن از راه درست یا راه غلط اقدام کند.

 با اینﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺣﺎﮐﻢ دادﮔﺎه اﺳﺖ، ﭼﻪ ﻧﻴﺎزی ﺑﻪ ﺷﻬﺎدت ﺷﺎﻫﺪان وﺟﻮد دارد؟

با اینکه دادگاه عدل الهی مانند دادگاه دنیا و همه چیز برای خداوند روشن است، اما بازهم در این دادگاه شاهد وجود دارد.

این شهادت نه برای اثباتِ چیزی برای قاضی دادگاه است، بلکه برای خود شخص گناهکار است تا حقیقت وضع خود را دریابد.

 
به این جزوه آموزشی امتیاز دهید:
لطفا برای امتیاز دادن به این مطلب وارد شوید.
تعداد افراد امتیاز دهنده: 5 | امتیاز: 5 از 5