فهرست

1- موقعيت کليه ها 

2- وظايف کليه ها 

3-  واحد عملکردي کليه ها 

4- گلومرول

5- شکل نفرون ها

6- شکل برش طولي کليه

7- موقعيت کليه و رگ هاي اطراف آن در بدن

8- ميزناي

9-ميزراه

 

کلیهها

 

موقعيت کليه : کلیه ها 2 عدد هستند که به صورت قرینه، در دو طرف ستون مهرهها و در بخش پشتی شکم قرار گرفتهاند.هر کلیه شبیه یک لوبیای بزرگ است که توسط بافت پیوندی احاطه شده است.

وظایف کليه ها

(در سطح کتاب درسی)

1. تولید ادرار(بازجذب- (تراوش+ترشح) = ادرار)  

2. تنظیم تعادل اسید و باز   

3. تنظیم آب و یونها

4.  ترشح هورمونها (اریتروپویتین)

واحد عملکردی کلیه  نفرونها

 هر کلیه تقریباً یک میلیون نفرون دارد.(یعنی اگر انسان سالمی باشیم در مجموع حدود 2 میلیون نفرون داریم.)

گلومورل

 در ابتدای هر نفرون یک شبکهی مویرگی به نام کپسول بومن قرار دارد.

 در ادامهی کپسول بومن لولهی خمیدهی نزدیک، لوله هنله و لولهی خمیده دور دیده میشود

 شبکه اول مویرگی کلیهها همان گلومرول است.

شکل نفرون ها :

همانطور که در شکل میبینید:

 به کپسول بومن یک سرخرگ به نام سرخرگ آوران که منشعب از سرخرگ کلیوی است وارد میشود

 و یک سرخرگ به نام سرخرگ وابران از آن خارج میشود.

 در ادامهی سرخرگ وابران شبکهی دوم مویرگی به دور لولهی خمیدهی نزدیک، هنله خمیده دورتشکیل میشود.

 نفرون در انتهای خود به مجاری جمع کنندهی ادرار اتصال دارد.(مجاری جمع کننده جزء نفرونها نیستند.)

 ممکن است محتویات چند نفرون به یک مجرای جمع کننده ادرار تخلیه شوند.

 بخش نازک پایین رونده نسبت به بخش نازک بالا رونده بلندتر است.

 
 

شکل برش طولي کليه :

در برش طولی کلیه 2 بخش دیده میشود :

 بخش خارجی کلیه نسبت به بخش مرکزی تیرهتر است.

 به علت وجود گلومرول این بخش میکروسکوپ در زیر میکروسکوپ دانهدار به نظر میرسد.

 بخش مرکزی شامل هرمهای کلیه است.به علت وجود لولههای ادراری مخطط به نظر میرسد.

 انشعابات سرخرگ کلیوی از فواصل بین هرمها عبور میکند و در بخش مرکزی به سرخرگهای کوچکتری تقسیم میشود.

   دو دیوارهی نفوذپذیر یعنی دیوارهی مویرگ و دیواره کپسول بومن بین خون و حفره درون کپسول بومن وجود دارد.

موقعيت دقيق کليه و رگ هاي اطراف آن:

با توجه به شکل روبهرو :  

 کلیهی سمت راست نسبت به کلیهی سمت چپ پایینتر قرار دارد.(به علت وجود کبد در سمت راست بدن)

 عروق (سرخرگ و سیاهرگ کلیوی) و اعصاب و میزنای از ناف کلیه به آن وارد یا از آن

خارج میشود.

 سرخرگ کلیوی شاخهای از آئورت است.(دو سرخرگ کلیوی وجود دارد.)                                  

 سیاهرگهای کلیوی به بزرگ سیاهرگ زیرین تخلیه میشوند. (دو سیاهرگ کلیوی وجود دارد.)

 سیاهرگ کلیه جلوی سرخرگ کلیه قرار دارد.

 مجاری جمعکننده ادرار به لگنچه تخلیه میشوند و ادرار از لگنچه به میزنای میریزد.

 
 
 

 

مبزناي

از هر کلیه یک میزنای خارج میشود.(مجموعا 2 میزنای)

ارتباط بین کلیه و مثانه است.

از پشت مثانه به آن وارد میشود.

با حرکات دودی ماهیچههای صاف دیوارهاش ادرار را به مثانه تخلیه میکند.

 مری، معده، روده باریک نیز حرکات دودی دارند.

 

میزراه

 

یک عدد است.

از قسمت تحتانی مثانه خارج میشود.

باعث خروج ادرار و مایع منی (فصل 11 سوم) از بدن میشود.

 
مولف :عليرضا سياحي
مهر 94

 

به این جزوه آموزشی امتیاز دهید:
لطفا برای امتیاز دادن به این مطلب وارد شوید.
تعداد افراد امتیاز دهنده: 4 | امتیاز: 4.25 از 5